Akut Ön Üveit
Tanım :
İrisin iltihabı.
Nedenleri,görülme sıklığı,risk faktörleri :
• HLA B27 ile ilgili hastalıklar
• Enflamatuvar barsak hastalıkları
• Post-viral
• Sarkoidoz
•Travma sonrası
•Ameliyat sonrası
•Idyopatik
Belirtiler :
• Gözde derin ağrı
• Bulanık görme
• Fotofobi
• Kırmızı göz
• Kornea çevresinde hiperemi (korneanın etrafındaki damarlarda genişleme)
• Ön kamaranın bulanık görünmesi (bulanık ve hücrelere bağlı), hipopyon olabilir (alyuvarların kümelenmesi).
• Korneada birikintiler, pupilla küçük ve düzensiz olabilir, sekonder glokom gelişmişse göz palpasyonla sert olabilir.
Tedavi :
Steroidlerle tedavi için derhal bir göz kliniğine sevki gerekir.
Arka Üveit
Nedenleri,görülme sıklığı,risk faktörleri :
• Toksoplazmosis
• Sarkoidoz
• Pars planit
• Viral
• Candida
• Toxocariasis Belirtiler :
• Uçuşan sinekler
• Bulanık görme
• bazen fotofobi
• Vitreusta opasitler
• Retinada eksüdalar veya infiltratlar
• Retinal vaskülit
• Optik sinirde ödem
• Retinada daha önceki enflamasyon epizodlarından nedbeler ve pigmentasyon alanları
Tedavi :
Tetkik için derhal bir göz kliniğine sevk edilmesi ve tetkik bulgularına göre tedavi edilmelidir
Blefarospazm
Tanım :
Göz kapağının istemsiz kasılmasıdır. Genellikle gözde ağrıya yanıt olarak gelişir. Gözü fiilen kör bırakabilir (aşırı göz kırpma nedeniyle görme olamaz).
Nedenleri,görülme sıklığı,risk faktörleri :
• Genellikle gözde ağrıya yanıt olarak gelişir.
• Nöroleptik ilaç kullanımı
• parlama hastalığı
• İlerleyici supranükleer (beyin içinde belli merkezlerde) felç Belirtiler :
• Aşırı sıklıkta göz kırpıştırma vardır
• Genellikle tek taraflı başlar, iki taraflı hale gelebilir
• Hastalar iyileşmek veya azaltmak için göz kapaklarını çekme veya dokunma gibi çeşitli yaklaşımlar gelişebilir.
Tedavi :
Tedavisi yoktur. İlaçlara cerrahi değişkendir. Yararlı olan ilaçların etkisi zaman içinde azalabilir.
1)Antikolinerjiklerden fayda görülebilir. (örn; Benzhexol)
2)Dopamin aganistleri veya antogonistleri denenebilir.
3)Botulinum toksini : Çok düşük dozda göz kapağı kasının içine doktor tarafından enjekte edilir. Üç ay aralıklarla tekrarlanması gerekebilir.
Diabetik Retina Hastalığı
Diabet vücutta glikoz metobolizmasının bozulması sonucu ortaya çıkan bir hastalık tablosudur. glikozu vücut tarafından kullanılabilir hale getirmeye yerayan insulin hormonu, pankreasta bulunan beta hücrelerinin tahribatı sonucunda daha az salgılanmaya başlar. İnsülinin hücrelerce kullanımı bozulduğundan kanda dolaşan glikoz hücrelerce kullanılamaz duruma gelir. Hücreler glikoz emilimini yapamaz ve kanda glikoz seviyesi yükselir. Bunu sonucunda; vücut damarlarında bozukluklar başlar. Başta göz, böbrekler, kalp ve damar sistemi olmak üzere organda hasarlar gelişebilir. İki tip diabet vardır: İnsüline bağımlı (Tip 1), ve insüline bağımlı olmayan (tip 2). Her iki tip diabette de hasar, kan glikoz seviyelerinin kontrolüne ve diabetin süresine bağlıdır.
Diabette Göz
Diabette gözde katarakt, glokom ve en önemlisi diabetik retina hastalığına sebep olarak görme azalmasına yol açabilir. Diabetlerde görme kaybı gelişme ihtimali normalden 25 kez daha fazladır. 20-65 yaş arasındaki görme kaybının en sık sebeplerinden biri olarak ortaya çıkar. Diabetik hastalarda göz hasarı gelişme ihtimali 10 yıllık diabetiklerde %20, 30 yıllık diabetiklerde %80 civarındadır. Fakat hastalığın teşhis ve tedavisindeki gelişmeler sayesinde , zamanında yapılan girişimlerle görmeyi ciddi şekilde etkileyen hasarlara günümüzde daha düşük oranlarda rastlanmaktadır.
Diabetik Retina
Gözün içindeki retina denilen sinir tabakasının damarlarını tutan bir bozukluktur. Damarlarda tıkanmalar ve sızıntılar oluşarak retina tabakasının beslenmesi ve yapısı bozulmaya başlar.
Üç aşamada sınıflandırılır.
• Başlangıç dönemi
• Proliferasyon (yeni damar oluşumları)
• İleri diabetik göz hastalığı
Diabetik Retina Başlangıç Dönemi
Yapısı bozulmaya başlayan retina damarlarının bir kısmı yer yer daralmalar gösterirken, bir kısmı da genişleyip baloncuklar (mikroanevrizma) oluştururlar. Bu bozulmuş damarlardan kan ve sıvı sızmaya başlar. Böylece retinada ödem ve eksuda denilen birikintiler oluşur. Bu dönemde görme genellikle etkilenmemiştir, fakat görmeyi engelleyecek olayların öncüsü olarak kabul edilir. Bazı durumlarda sızıntılar makülada (gözün detay görme merkezi) toplanarak özellikle yakın görmeyi bozabilir. bu durum maküla ödemi olarak adlandırılır. 15 yıllık diabetiklerin %80'inde başlangıç dönem hastalarına rastlanır.
Diabetik Retina Proliferasyon Dönemi
İyice daralıp tıkanan damarların besleyemediği sahalar oksijen ve kansız kaldığı için bozulmaya başlar. Bu sahalarda yelpaze şeklinde yani damar oluşumları (neovaskülarizasyon) ve fibrotik zar oluşumları fibröz proliferasyon) ortaya çıkar. Yani damarların kenarları çok incedir, kolay kanayabilirler. Fibrotik zar ise maküla üstünü örterek veya çekintiler yaparak görmeyi bozablir. Görme kanamalarının ve çekintilerin makülayı etkilediği oranda azalır. Diabetiklerin %20'sinde proliferasyon dönemi belirtileri izlenir.
Episklerit
Tanım :
Skleranın reaksiyonel
Belirtiler :
Gözdeki rahatsızlık değişken olabilir;ağrısız olabilir veya künt bir ağrı olabilir. Nüks eden kırmızı göz olabilir Yama tarzında kızarıklık, bir nodül görünümü olabilir,genişlemiş episkleral damarlar konjonktiva altında ışınsal olarak uzanırlar, görme normaldir.
Tedavi :
Hafif episklerit kendiliğinden geçebilir, fakat tekrar edebilir. Topikal non-steroidal anti-enflamatuvar(günde 4 kez diklofenak sodyum)tedavi ediniz.
Egzoftalmi
Gözyuvarlarından birinin veya her ikisinin anormal biçimde dışa doğru çıkık olduğu bir durum.
Excimer Laser
Excimer Laser yüksek enerjili ultraviyole ışınları yayan bir laser cihazıdır. Bu ışınlar gözün en önündeki saat camına benzeyen şeffaf kornea tabakasına temas edince, buradaki kornea moleküllerini birbirine bağlayan kimyasal bağları koparır ve böylece korneanın yüzeyindeki o kısım yok olur. Bu olay fotokimyasal bir işlem olduğundan gözün hiçbir dokusuna zarar vermez, hatta etkisi gözün iç kısımlarına bile girmez; çünkü gözyaşına veya herhangi bir sıvıya rastladığı anda tüm etkisini kaybeder.
FotoRefraktif Keratotomi
Excimer laser ışınları yardımıyla, kornea merkezi doku ablasyonu yapılarak düzleştirilir. Kornea epitel katı mekanik yöntemlerle uzaklaştırılır ve fotokerotoktomi yapılır. 6 diyoptriye kadar miyopi tedavi edilebilir. Astigmatizma da miyopi ile birlikte veya tekbaşına , excimer laser ile tedavi edilebilir . Hastanın gözleri operasyondan sonra kapatılır. Epitel dokusu oluşuncaya kadar ( maksimum 48 saat ) hasta ağrı duyar.
Hifema
Tanım :
Göz içinde seviye veren kanama
Nedenleri,Görülme sıklığı,Risk faktörleri :
• Künt travma
• Göze direk darbe, Örneğin; Sıkılmış yumruk yeme, tenis topu darbesi. Belirtiler :
• Hafif ve orta derecede görme bozukluğu veya bulanık görme
• Fotofobi (ışığa karşı hassasiyet) Sulanma
• Kırmızı göz
• Altta seviye yapan ön kamarada kan
Tedavi :
Gözün arka bölümlerinde yırtılma olup olmadığı mutlaka kontrol edilmeli, Bir göz kliniğine sevk ediniz.
İleri Diabetik Göz Hastalığı
Gözün içini dolduran vitreus denilen yapının hareketleri veya büzülmesi, yeni damar ve fibrotik zar oluşumlarını çekmeye başlar. Zaten ince olan damarlar kanama yapar ve göz içini doldurur (Vitre içi kanama). Çekilen fibrotik zarlar da retina dokusunun yırtılmasına ve hasarına neden olurlar (traksiyonlu retina dekolmanı). Ayrıca yeni damarlar göz sıvısının dışarı aktığı yolları etkileyerek göz tansiyonunu yükseltebilirler (Neovasküler glokom)
Konjonktivitler
Allerjik, mikrobik, kimyasal konjonktivitler olabilir. Gözde akıntı, sulanma, kasıntı, yabancı cisim hissi ve yanma tarzı şikayetler olabilir. Tedavisi göz damlalarıyladır, ağır durumlarda sistemik tedavi gerekebilir
Katarakt Cerrahisinde Yenilikler
Son yıllarda fakoemulsifikasyon yöntemi ile katarakt cerrahisinde yeni bir çağ açılmıştır. Bu teknik halkımız arasında lazerli, dikişsiz katarakt ameliyatı olarak bilinse de aslında kullanılan cihazın lazerle hiçbir ilişkisi yoktur. Bu yöntem, küçük bir kesi yerinden ultrasonik ses dalgaları kullanılarak kataraktın parçalanması, parçaların özel iğnelerle emilerek dışarı alınması ve katlanabilen silikon veya akrilikten yapılmış bir merceğin bu küçük kesi yerinden göz içine yerleştirilmesi olarak özetlenebilir. Bu yöntem kullanıldığında dikiş atılmasına gerek olmayabilir ancak bazı olgularda yara yerinin kapatılması için tek bir dikiş gerekebilir. Halkımızca ifade edilen lazerli katarakt ameliyatı terimi yanlış bir ifade tarzıdır.
LASIK Nedir?
LASIK ( Laser in situ Keratomileusis ) yönteminde ise önce gözün ön bölümündeki kornea tabakası ileri teknoloji ürünü otomatik kesici (mikrokeratom) çeşidi olan Hansatom ile ortalama 160 mikron kalınlığında bir bölüm korneadan ayrılmadan, ince bir yaprak halinde kaldırılır ve orta tabakaya excimer laser uygulandıktan sonra ince kapak tekrar eski yerine kapatılır.
Laser Ameliyatına Karar Verirken;
• Excimer lazer cerrahisi sonrası refraksiyon kusuru eksik veya fazla düzeltilebilir (yani tedaviye rağmen tekrar gözlük kullanmak gerekebilir).
• Gözde kamaşma hissi, saydam tabakada bulanıklaşma, uzun süreli göz damlası kullanma gereği ortaya çıkabilir.
• Uzun süreli steroidli göz damlalarının kullanılması neticesinde bu olgularda göz tansiyonunda yükselme (glokom) gelişebilir.
• Altta seviye yapan ön kamarada kan
• LASIK uygulaması esnasında kaldırılan parçanın kopması sonrasında göz naklini gerektiren sonuçlar doğabilir.
• Görmesi tam olarak düzeltilen olgularda 45 yasından sonra yakın gözlüğüne ihtiyaç doğar. Bunlar tabi ki kesinlik kazanmış hususlar değil sadece olabileceği varsayılmıştır.
Laser Fotokogulasyonu
Göz içinde kullanılan laserlerde, kuvvetli bir elektrik akımı, argo ya da kripton gazlarından geçer ve enerji oluşur. Laser bu enerjiyi dar ve düzgün bir ışık demeti şeklinde yönlendirir. Bu demet göz içine mikroskop ve mercekler ile odaklanır ve sonuçta bu enerji, diabetik göz hastalığında retina tabakasındaki bozuklukları ve hastalıkları düzeltmek amacıyla kullanılır. Laser tedavisi ağrısız bir işlemdir: Göz bebekleri damlalarla genişletilir. Göze bir muayene merceği takılır. Laser yapılırken, hastanın tek hissettiği mavi-yeşil renkte flaşlardır (ışık parlamaları). Diabette retinaya laser 2 şekilde uygulanır. Sadece lokal bir hasar veya ödem varsa, yalnız o bölgeye laser uygulaması yapılır. Diabetik hasar sadece bir sahaysa sınırşı değilse, maküla bölgesi hariç tüm retinaya birkaç seans boyunca laser uygulanır. Bu işlem panretinal laser fotokoagülasyon olarak adlandırırlır ve proliferasyon safhasındaki diabetik retina hastalıklarında uygulanır.
Görme bozukluklarının düzeltilmesinde çeşitli mercek tipleri kullanılır:
Miyop bir gözün ön-arka çapı normalden uzun olduğundan, göz merceği belirli bir uzaklığın ötesindeki nesneleri ağ tabakada odaklayamaz. Hipermetroplarda ise gözün ön-arka çapı normalden kısadır. Göz merceği yakındaki nesnelerin görüntülerini ağtabakanın üzerine düşürecek kadar eğriliğini değiştiremez. Böylece, görüntü ağ tabakanın arkasında oluşur. Yakınsak mercekle, kırılma derecesi artan ışınların toplanacağı odak uzaklığı kısalır ve görüntü ağ tabakanın üzerine düşer. Saydam tabaka eğriliğinin düzensizliğine bağlı bir görme kusuru olan astigmatlığın düzeltilmesinde silindirik mercekler kullanılır.
Mercek Tipleri
Astigmatlıkta,saydam tabaka üzerinde birbirini dik olarak kestiği varsayılan iki eksenin eğriliği birbirinden farklıdır. Böylelikle paralel iki ışık demeti, merceğin odağında bir nokta değil, çizgi oluşturur. Bu ise görüntünün bozulmasına yol açar. Silindirik mercekler bu iki eksende eğrilik farkını, her eksen için farklı güçte kırarak ortadan kaldırır. Bazı durumlarda, merceklerin güneş gözlüğü işlevi de görerek göze gelen ışınları süzmesi istenir. Bu amaca uygun çeşitli renkli mercekler vardır. Bunlar, ışık tayfının bütün dalga boylarını belirli ölçüde emerek ışık şiddetini azaltabilir. Tayftaki ışınların bir bölümünü geçirmeyen renkli mercekler de vardır. Bazı mercekler ise morötesi ışınları emer. Kayakçılar, morötesi ışınların zararlı etkisini önlemek için bu mercekleri kullanırlar.
Nistagmus
Gözlerin istem dışı, ritmik hareketleri. Normal olabilir. Örneğin, trende giden birisi, telefon direklerini seyrederken veya merkezden çevreye hatlarla boyanmış bir daire döndürüldüğünde buna bakarken olur. Bu durumlarda, gözler cismi izler ve hızla geri dönüp tekrar izler. Bedenin kendi ekseni etrafında döndürülmesi ve dış kulak yolunun soğuk su veya sıcak su ile yıkanması da normal nistagmus nedenleri arasındadır. Hastalık belirtisi olan nistagmus iki türdür: Pandüler yani saat sarkacı gibi, aynı hızda gidip gelici ve ritmik nistagmus ki, bir yöne yavaş, aksi yöne hızlı hareket edicidirler. Pandüler nistagmus, doğuştan mevcut olan bir hastalık olabilir. Bazen görme bozukluğu ile olur. Diğer bütün nistagmuslar ritmiktir. Meniere hastalığında, alkol, barbitürat zehirlenmesinde, beyincik hastalıklarında çok rastlanan önemli bir bulgudur
Optik Nevrit
Nedenleri,görülme sıklığı,risk faktörleri :
Varisella zosterin kafa sinirlerini (trigeminal sinirin oftalmik bölümünü) etkilemesi ile meydana gelir.
Belirtiler :
• Döküntü (Zona benzeri döküntü göz çevresinde oluşur, orta hattı geçmez)
• Baş ağrısı (ağrı ve sızı döküntüden önce)
• Kırmızı göz
• Bulanık görme
• Halsizlik
• Kornea ödemi
• Yüz siniri felçi olabilir
• Göz çevresinde karıncalanma, uyuşukluk
Tedavi :
Göz kliniğinde pansumanları yapılmalı, Herhangi bir yerdeki Zona’da göz tutulabilir.
Acyclovir : Döküntünün azaltılması için, Steroidli damlalar ile uzun süre tedavi.
Optik Nevrit
Optik sinir çevresindeki miyelin adlı koruyucu maddeden oluşan ve görmeyi olumsuz yönde etkileyen iltihap, çürüme veya yıkım
Optik Sinir ve Görme Yolları Hastalıkları
Görmede azalma ve görme alanında daralma seklinde belirtilerle kendini belli eder. Bu gibi durumlarda optik sinir ve görme yolları hasarına yol açan etken faktörlerin belirlenmesi ve onlara yönelik tıbbi veya cerrahi tedavi uygulanması esastır. Gerektiğinde beyin cerrahisi ve Noroloji bölümleriyle işbirligi yapılmalıdır.
Periorbital Sellülit
Tanımı :
Göz önündeki dokuların enfeksiyonudur.
Nedenleri,Görülme sıklığı,Risk faktörleri
• Arpacık
• Çocuklarda sinüzit
Belirtiler :
• Baş ağrısı
• Göz kapağını açamama
• Ateş
• Titreme
• Üşüme
• Göz kapaklarında şişme
• Göz kapakları normal
• Görme kaybı yoktur
Tedavi :
Sinüzit tedavi edilir. Damardan antibiyotikler uygulanır.
Refraksiyon Kusurları
Odaklanan ışığın görmemizi sağlayan retina tabakasının önüne veya arkasına düşmesi sırasıyla miyopi ve hipermetropi olarak adlandırılan görme kusurlarına yol acar. Kornea adını verdiğimiz saydam tabakanın dikey ve yatay ekseni arasındaki kırma dereceleri arasında bir fark varsa bu durum da astigmatizma adı verilen kırma kusuruna sebep olur. Miyopinin düzeltilmesinde gözlük, kontakt lens ve refraktif cerrahi yöntemler (radyal keratotomi, excimer laser, LASIK) uygulanabilir. Hipermetropinin düzeltilmesinde gözlük, kontakt lens ve refraktif cerrahi yöntemler (Termokeratoplasti, excimer laser vb) kullanılabilir. Astigmastizmanın düzeltilmesinde gözlük, torik yumsak kontakt lensler, gaz geçirgen kontakt lensler, ve refraktif cerrahi yöntemler kullanılabilir
Retina ve Vitreus Hastalıkları
Miyopi tedavisinde uzun yıllar kullanılan bu yöntemle kornea üzerinde kesitler yapılarak , korneaya kalın kenarlı mercek şekli verilir.
Retina ve Vitreus Hastalıkları
Retina görmemizi sağlayan ışığa duyarlı hücreleri (kon ve rodlar) ile sinir liflerini içeren bir tabakadır. Retina hastalıkları görmede ciddi ve kalıcı bozukluklar yapabilir.
En fazla görülen retina hastalıkları:
• Seker hastalığına bağlı bozukluklar
• Retina dekolmanı
• Retina içi ve altı kanamalar
• Retina altında sıvı birikmesi
• Retinanın damarsal hastalıkları
• Doğumsal ve herediter hastalıklar
• Yasa bağlı makula hastalıkları (YBMD)
• Retina Tümorleridir
Tedavi Yöntemleri: Bozukluğun tipine göre, tıbbi tedavi, lazer tedavisi ve cerrahi tedavi seklindedir
Retina Dekolmanı
Retina dekolmanı, her yıl 10.000 de 1 kişide gözlenen, görmeyi ciddi şekilde tehdi t eden bir göz problemidir. Orta yaş ve üzerinde daha sık olmak üzere her yaşta ortaya çıkabilir. Acil olarak tedavi edilmezse, kısmı veya tam görme kaybına neden olabilir.
Retina, göz içi duvarını tümüyle kaplayan ince, saydam bir dokudur. Görmeyle ilgili hücre ve sinir liflerini içerir. Göz küresinin iç boşluğunu ve vitreus denilen yumurta akı kıvamında bir yapı doldurur. Vitreus retinaya normalde çepeçevre yapışıktır. Kornea, lens ve vitreustan geçen görüntü, görme siniri yoluyla beyine gönderilir. Retina sinir tabakası, altındaki pigment tabakasına yapışıktır.
Retina Dekolmanı Sebep ve Belirtileri
Retina dekolmanı, retina sinir tabakasının altındaki pigment epiteli tabakasından ayrılmasıdır. Çoğunlukla retinada oluşan yırtık veya delikler yüzünden, bu iki tabakanın arasına sıvı sızmasıyla gelişir. Ensik, gözün uzamasına bağlı olan yüksek miyopilerde gözlenir. Retina tabakası gözün ön-arka çapı arttıkça gerilir ve üzerindeki gerilme alanı incelmeye ve bozulmaya başlar. Bazı ailesel veya dejeneratif hastalıklarda ve bazı enfeksiyonlarda da retina çevresinde yer yer incelme ve bozulmalar oluşabilir. Bu arada aynı sebeplerle vitreus dokusu da bozulmaya başlar, jel kıvamı değişir ve yavaş yavaş retinadan ayrılır. Bu ayrılmaya vitreus dekolmanı denir. Vitreus dekolmanı retinası sağlam olan kişilerde çoğunlukla problemsiz olarak sonuçlanır. Bu arada büzülen ve yer yer opaklaşan vitreus dokusu gözün içinde görme aksından geçtikçe, kişi tarafından gözün uçuşan 'sinek' veya 'bir sis perdesi' olarak algılanır. Gökyüzüne, açık renkli bir duvara veya kağıda bakarken ya da su altında yüzerken daha detaylı olarak görülen bu durum, görmeyi azaltmaz. Retina çevresinde yırtık yoksa tehlikeli değildir ve önlem almak gerekmez.
Retina çevresindeki incelmiş, bozulmuş sahaların varlığında, büzülen vitreus retinadan ayrılırken, retinada çekintiler oluşur. Bu çekintiler nadiren sağlıklı retinaya sahip kişilerde de gelişebilir. Retinada çekintiler hasta tarafından 'ışık çakmaları, flash patlamaları gibi algılanır. bu ışık çakmaları bazen kısa süreli olabilir, bazende günlerce sürebilir. Bazı hastalarda ise hiç hissedilmeyebilir.
Vitreusun büzülmesi sonucu retina tabakasında oluşan bu çekintiler, incelmiş ve yapısı bozulmuş olan retina çeperindeki sahalarda yırtılmalara ve delinmelere sebep olabilir. Yırtılan retina tabakasından bir damar geçiyorsa, bazen bu damar da koparak göz içinde bir miktar kanamaya se